Chimeryczny gatunek, chimeryczny narrator, czyli o tym samym inaczej

Dodany przez: | paź 26, 2011 | Kategorie: Treść lekcji | 0 komentarzy

Chimeryczny gatunek, chimeryczny narrator, czyli o tym samym inaczej

Cel lekcji w języku ucznia: Zrozumiem/przypomnę sobie: 1. że rodzaje literackie potrafią się ze sobą mieszać, 2. funkcję osoby mówiącej w tekście, 3. jak czytać encyklopedyczną notatkę.

Nacobezu: gatunki synkretyczne, przemiany narracji w IX Pieśni „Odysei”.

Streszczenie lekcji w pięciu punktach: 1. na początku jak zwykle powtarzaliśmy, powtarzaliśmy, powtarzaliśmy: cechy epiki, liryki, dramatu, 2. następnie borykaliśmy się z kwestią, do jakiego rodzaju i dlaczego zaliczamy utwór Homera spolszczony przez Jana Parandowskiego, 3. potem przeczytaliśmy fragment oryginalnego tekstu i postawiliśmy pytanie: Na czym polega problem z jego klasyfikacją rodzajową?, 4. wymieniliście cechy rodzajowe oryginalnego tekstu i doszliście do wniosku, że mamy do czynienia z gatunkiem mieszanym, tzw. SYNKRETYCZNYM, 5. zastanawialiście się, jakie rodzaje narracji występują we fragmencie „Odysei”: Dlaczego autor raz posługuje się jednym (3-os.), a raz drugim (1-os.)? Co daje narracja obiektywna/wszechwiedząca, a co subiektywna/o ograniczonej wiedzy? W jaki sposób Odyseusz opowiada o Polifemie?  Jaki jest jego subiektywny punkt widzenia, a co możemy wyczytać pomiędzy wierszami? Co wiemy, a czego dowiadujemy się o Cyklopach?, 6. na koniec pracowaliśmy nad emocjonalnym nacechowaniem wyrazów. Wprowadziłam pojęcia antropomorfizacja, zoomorfizacja, reifikacja, zdrobnienie, zgrubienie.

Rodzynką na lekcyjnym cieście była deszyfracja słownikowej notatki o Cyklopach i wyjściówka, sprawdzająca, co zrozumieliście z zajęć.

Przypominajki:

Funkcja ekspresywna języka – polega na wyrażaniu, poprzez wypowiedź, emocji i stanów wewnętrznych osoby mówiącej. Wykorzystuje środki językowe zdradzające uczucia mówiącego wobec tematu wypowiedzi lub wobec odbiorcy. Innymi istotnymi cechami takiej wypowiedzi są czasowniki w 1 osobie lp. oraz
duża ilość zaimków osobowych, typu: mnie, mój, ja.

Gatunki synkretyczne: gatunki mieszające cechy dwóch rodzajów, np. epos Homera ma narratora i fabułę, ale napisany jest jak utwór liryczny – posiada rymy i rytm.

Zoomorfizacja: nadawanie ludziom, roślinom i przedmiotom cech zwierząt.

Antropomorfizacja: nadawanie zwierzętom, roślinom i przedmiotom cech ludzkich.

Reifikacja: nadawanie ludziom, zwierzętom i roślinom cech przedmiotów.

Treść wyjściówki:

1. Na czym polega synkretyczność w literaturze? Jakie elementy dwóch rodzajów wymieszały się w utworze Homera?

2. Dlaczego Homer zmienia narrację 3-os. na 1-os.? Czy ma to znaczenie dla sposobu opisu Polifema? Uzasadnij, odwołując się do tekstu.

3. A. Podkreśl i nazwij wyrazy, które pozwalają Ci określić stosunek Staszka do Efki i Barbie (zoomorfizacja, reifikacja, antropomorfizacja, zdrobnienia, zgrubienia).

B. Wpisz do tabeli wszystkie zwroty lub sytuacje zoomorfizujące, antropomorfizujące i reifikujące?

„- Ale lala… – pomyślał Staszek i pogładził łapą ostrą szczecinę na nieco niedomytym pysku. – Lalunia. Fajniejsza niż moja
Efka. Ewczysko to totalny plastik, kudły niemyte, a do tego wieszak. A ta…

Westchnął. – Nie stać mnie na ciebie, maleńka. Żegnaj.

Westchnął ponownie i po raz ostatni spojrzał na szybę sklepu z zabawkami. Plastikowa Barbie nigdy nie wydawała mu się tak nieosiągalna jak w tej właśnie chwili”.

Skomentuj

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *